Van Tindemans tot vandaag: hoe Belgische politici mee aan de basis van Europese machtspartij staan
De Europese Volkspartij (EVP), vandaag de grootste groep in het Europees Parlement, bestaat 50 jaar. Dat deelt Europarlementslid Wouter Beke (cd&v) op zijn sociale mediakanalen. Opvallend: in dat verhaal spelen Belgische politici al van bij het begin een belangrijke rol.
Van vredesidee naar politieke speler
De Europese Volkspartij (EVP) zag in 1976 het levenslicht als een samenwerking tussen christendemocratische partijen uit verschillende Europese landen. Geen toeval: na de Tweede Wereldoorlog groeide het besef dat Europa beter samenwerkt dan tegenover elkaar staat. Het doel? Europa stabieler en vreedzamer maken.
De EVP begon als een ideologische club rond, vandaag is het de grootste fractie in het Europees Parlement, met invloed tot in de Europese Commissie en Raad. Intussen is de EVP uitgegroeid tot een van de invloedrijkste politieke blokken in Europa, met partijen uit bijna alle lidstaten.
Leo Tindemans had de bijnaam "de man van 1 miljoen stemmen". Hij behaalde in 1979 het grootste aantal voorkeurstemmen in de Belgische geschiedenis bij de Europese verkiezingen.
België zat van bij de start aan tafel (en vaak aan het hoofd)
Dat België een sleutelrol speelde, is geen detail maar een constante. Oud-premier Leo Tindemans werd in 1976 de eerste voorzitter van de EVP en hielp de losse samenwerking omvormen tot een echte Europese partij.
Nog bepalender was de rol van Wilfried Martens. Hij stond mee aan de wieg van de partij en leidde ze van 1990 tot 2013. Onder zijn voorzitterschap groeide de EVP uit tot een dominante centrumrechtse vertegenwoordiging in Europa.
Vanaf mei 1990 was Martens voorzitter van de Europese Volkspartij (EVP), waarvan hij in 1976 een van de mede-oprichters was geweest.
Martens keek daarbij nadrukkelijk richting Oost-Europa na de val van de Berlijnse Muur. Nieuwe democratieën kregen een plaats onder de Europese politieke paraplu en meteen ook een ideologische richting.
Geen toevalstreffer, maar een traditie
België leverde door de jaren heen een opvallend rijtje Europese zwaargewichten: Jean-Luc Dehaene, Herman Van Rompuy, en anderen die mee het Europese beleid vormgaven.Dat is geen toeval. Belgische christendemocraten zaten al vroeg op de lijn van Europese samenwerking en bleven die koers volgen, hoewel vaak achter de schermen.
Wijlen Jean-Luc Dehaene werd gezien als joviaal man. Hij staat bekend om zijn uitspraak "Let the beast go".
Van Rompuy was jarenlang voorzitter van de Europese Raad. Hij werd toen vaak foutief Premier van Europa genoemd.
Vandaag: minder ideologie, meer uitdagingen
Vijftig jaar later is de EVP geen pure christendemocratische club meer, maar een brede centrumrechtse groepering. De thema’s zijn veranderd: geopolitiek, migratie, klimaat en economische druk domineren vandaag het debat.
In zijn bericht benadrukt Wouter Beke dat Europese samenwerking nog altijd noodzakelijk is om die uitdagingen aan te pakken. Een standpunt dat breder gedeeld wordt binnen de Europese instellingen, los van partijgrenzen.
Feest in Brussel, maar de inzet blijft serieus
De verjaardag van de EVP wordt vanavond gevierd in Brussel. Maar onder die feestlaag zit een realiteit: Europa blijft een project in beweging. En als de geschiedenis van de EVP iets toont, is het dat kleine landen als België daarin soms verrassend grote rollen spelen.
